
İlimlerdeki eksilmenin sebebine gelirsek, bu konusa iki durum vardır: Bunlar, yaratılışın aslında mizaçtaki kötülük ya da bilgiye ulaştıran güçteki geçici bozulmadır. Yaratılıştaki kötülük değiştirilemez. Hızır (öldürdüğü) çocuk hakkında şöyle demişti: ‘O, kâfir yaratılmıştı.’ Bu husus, yaratılışın aslı bakımından söylenmiştir. Bilgideki eksilmenin geçici sebebi algı gücündeyse tıp ilmiyle giderilebilir; nefsteyse ve başkanlık sevgisi, arzulara uymak vb. bir huy insanı şeref ve mutluluğunun bulunduğu bilgileri elde etmekten alıkoyuyorsa, bu da Hakkın çağrısıyla kalpten silinebilir ve kişi doğru düşünceye yönelir. Anlar ki, dünya yolcu için bir konaklama yeri ve geçilmesi gereken bir köprüdür. Bir konaklama yeri ve köprü olan bu dünya hayatında insan, düşünceyi doğru düşünceden ve ilahi ilimleri elde etmeden alıkoyan doğal arzulardan uzaklaşıp bilgiler, güzel huylar ve temizlik gibi yüce mertebenin özellikleriyle burada nefsini bezemediği sürece ebedi mutluluğa ulaşamaz. Böylelikle bu yola girer.